Yıllık İzin Hakediş Hesaplama Nedir?

Yıllık izin hakediş hesaplama; çalışanın işyerindeki kıdem yılına, yaşına ve çalışma koşuluna (yer üstü/yer altı) göre 4857 sayılı İş Kanunu'nun 53. maddesi uyarınca hak edeceği yıllık ücretli izin gün sayısını belirleyen bir hesaplamadır. ExcelDepo bu aracı, çalışanın doğum tarihi ve izne esas işe giriş tarihinden başlayarak 35 yıllık kıdem dönemi boyunca her yıl hak ettiği izin günlerini Gantt tablosu ve liste olarak görselleştirir.

4857 Sayılı İş Kanunu Madde 53'e Göre İzin Süreleri

İşçinin iş yerindeki kıdemine göre yıllık izin süreleri:

• 1 yıldan beş yıla kadar (5 dahil) olanlara: 14 gün
• Beş yıldan fazla on beş yıldan az olanlara: 20 gün
• On beş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara: 26 gün

Bu temel süreler iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi ile artırılabilir; eksiltilemez. Aracın "Baz Gün" alanları (1-5 yıl, 6-14 yıl, 15+ yıl) bu özel artışları girmenize olanak tanır.

18 Yaş Altı ve 50 Yaş Üstü Çalışanlar

4857/53. madde son fıkrası gereği:

• 18 ve daha küçük yaştaki çalışanlar
• 50 ve daha yukarı yaştaki çalışanlar

için yıllık izin süresi 20 günden az olamaz. Bu hüküm kıdemi 5 yıldan az olan çalışanlara avantaj sağlar — kıdem 6 yıldan fazlaysa zaten 20 veya 26 gün uygulanır. Araç yaş kontrolünü her hakediş yılında dinamik olarak yapar.

Yer Altında Çalışanlar (+4 Gün)

4857 sayılı Kanun'un 53. maddesinin 5. fıkrası: "Yer altı işlerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izin süreleri dörder gün arttırılarak uygulanır." Aracın "Yer Altı" kutucuğunu işaretlerseniz hesaplanan tüm izin günlerine 4 gün eklenir.

Hesaplama Formülü

İzin günü = Baz Gün (kıdeme göre 14/20/26) → 18 altı veya 50 üstü ise minimum 20 → yer altıysa +4

Örnek 1: 8 yıl kıdemli, 35 yaşında, yer üstünde çalışan: 20 gün

Örnek 2: 3 yıl kıdemli, 17 yaşında: max(14, 20) = 20 gün

Örnek 3: 16 yıl kıdemli, 52 yaşında, yer altında: 26 + 4 = 30 gün

Örnek 4: 2 yıl kıdemli, 51 yaşında, yer altında: max(14, 20) + 4 = 24 gün

Hakediş Tarihi Kavramı

Yıllık izin hakkı, işyerinde 1 tam yılı doldurduktan sonra başlar (4857/53). Aracın "Yıllık İzne Esas Giriş" tarihi referans alınarak her yıl bir hakediş döngüsü oluşturulur:

• 1. Hakediş Tarihi: Giriş + 1 yıl
• Dönem Sonu: Bir sonraki hakediş tarihinden 1 gün önce
• Yaş Hesabı: Hakediş tarihindeki yaş üzerinden uygulanır

Gantt ve Liste Görünümleri

Gantt: Tek satırda 1-35 yıl arası kıdem dönemleri segment renkleriyle (1-5 yıl mavi, 6-14 yıl turuncu, 15+ yıl mor) görselleştirilir. Bu sayede izin günlerinin nasıl arttığı bir bakışta görülür.

Liste: Her hakediş yılı için ayrı satır — sıra, hakediş tarihi, izin günü, yaş, kıdem ve dönem sonu bilgileri tablo halinde sunulur.

Sıkça Sorulan Sorular

Yıllık izin ne zaman hak edilmiş sayılır?

İşyerinde 1 tam yılı dolduran her çalışan, 4857/53 madde gereği yıllık izne hak kazanır. 1 yıldan az çalışmada yıllık izin hakkı doğmaz; ancak bazı haklar (ihbar tazminatı vb.) farklı süreler tanır.

Toplu iş sözleşmesi ile izin günü artırılabilir mi?

Evet. Kanundaki 14/20/26 gün rakamları "asgari" sürelerdir. İş sözleşmesi veya TİS ile artırılabilir; eksiltilemez. Aracın "Baz Gün" alanlarına özel rakamları girebilirsiniz.

Kullanılmamış izinler ne olur?

Yıllık izin, hakediş yılını izleyen 12 ay içinde kullanılmalıdır. Kullanılmadıysa işveren çalışanın isteği üzerine ileri yıllarda kullandırabilir; iş sözleşmesi sona ererse kullanılmamış izinler ücreti çalışana ödenir (4857/59).

Kıdem yılı parça parça çalışmalarda nasıl hesaplanır?

Aynı işverende ara verip dönen çalışanların süreleri toplanır (1 yıldan az aralıklı dönüşler). Farklı işyerlerindeki süreler kıdem hesabında ayrı tutulur. Aracın "Yıllık İzne Esas Giriş" tarihi efektif kıdem başlangıcıdır.

Yer altı işi nedir?

Maden, tünel, metro inşaatı gibi yeryüzünün altında sürdürülen işler "yer altı" sayılır. Bu işlerde çalışan işçilerin yıllık izinleri 4 gün artırılır (4857/53-5).

Doğum tarihi neden zorunlu?

Yaş kontrolü (18 altı / 50 üstü minimum 20 gün kuralı) için gereklidir. Hakediş tarihindeki yaşı tespit etmek için doğum tarihi referans alınır.